Wintertijd en winterklusjes

Vannacht is de wintertijd ingegaan. Een uur langer slapen hoor je dan op het nieuws. Mensen met kinderen weten dat dit niet waar is: het is wakker worden op dezelfde tijd, want hun circadiaans ritme is niet anders. Het is dus vooral een lange dag.

In deze tijd zijn er een ook allerlei winterklusjes. De tuin winterklaar maken: afknippen van bepaalde planten, snoeien van bomen en hagen en blad opruimen. Snoeien van hagen doe ik niet in het najaar: de wintervogels hebben beschutting nodig. De catalpas worden wel gesnoeid. Bladruimen is uiteraard een grapje. Waarom zou je?

Het is ook de tijd voor de grote wisseling. Zomerdekbed naar winterdekbed, zomerkleren naar zolder en de winterkleding in de kast. Buitenkraan afsluiten, de moestuin ruimen (grapje) en de ruitensproeier vloeistof bijvullen met de wintervariant. En natuurlijk de winterbanden laten monteren.

Fijne zondag!

Nee, nee, nee! Potjedrie…

Gister zijn ze begonnen met de keuken. Het is prachtig, we hebben de juiste keuzes gemaakt. De hele dag waren ze bezig met twee man om alle kastjes te plaatsen, keukenblad, etc.

Helaas blijkt dat wij iets te rigoureus de koelkastdeur gesloopt hadden. Daardoor missen we wat onderdeeltjes die nabesteld moeten worden.

Ook geheel onverwachts kwam er een nieuwe lamp, omdat de verkeerde fitting meegeleverd was. Zucht. Niets gehoord van de leverancier, maar gewoon gedaan. Het probleem is daarmee wel opgelost. Maar is het nu zo moeilijk om dat gewoon even te laten weten?

Maar toen kwam het. Er was nog een groot gapend gat onder de Quooker. De laatjes moeten nog op maat gemaakt worden. Maar het andere gapende gat…De tweede oven. Blijkt dat die pas later komt. Wanneer? Dat weet letterlijk helemaal niemand. Kan nog 5 weken duren, kan ook 5 maanden zijn. Wat de ??? We hadden de plaatsing zo laat gezet omdat die ovens er nu zouden zijn. Anders hadden we het voor de zomer gedaan. Ook de achterwand kan nog een paar weken of maanden duren…En dat werd even tussen neus en lippen door medegedeeld.

Nouja, we kunnen koken en alles inrichten. De rest komt later, en het scheelt weer: betalen doen we ook pas veel later!

Ze zijn de keuken aan het plaatsen

Een moeilijke dag voor een klusser als ik: ze zijn de keuken aan het plaatsen. Met 1 dag vertraging valt er weinig te klagen. Normaliter doe ik vrijwel alles zelf, maar niet in dit geval. Lastig…

Maar het wordt wel mooi. Gisteravond hebben we (we, dat ben ik) de keuken gesausd, al noemen wij dat texen. Om 22:40 was ik klaar. De belichting was niet optimaal, maar nu met daglicht er bij lijkt het er op dat ik het goed gedaan heb.

Nu moeten we nog op zoek naar een nieuwe lamp boven de eettafel. De oude staat niet meer goed en is halogeen. Een doorn in mijn oog, en lampjes die niet te vervangen zijn. Speurtocht dus. Ik weet in ieder geval waar we ze niet gaan kopen, en dat is de incompetente club waar ik de keramieken wandlampen heb gekocht. Een week na een reclamatie betreffende de onjuiste fitting heb ik nog geen oplossing gekregen. Zelfs nauwelijks communicatie…

Maar goed, na vandaag hebben we weer een keuken en kunnen we alles op zijn plaats zetten. Inclusief de nieuwe pannen: 3 van Brabantia en 3 van Ikea.

Het einde van de honden nadert rap

Huize Geldsnor wordt niet alleen bewoond door 5 Homo Sapiens, maar ook door 2 Canis Domesticus ofwel honden. 2 labradors in dit geval.

Zij hebben half Europa gezien, mochten altijd mee kamperen, fietsen, hardlopen, hiken en zwemmen. Onze maatjes. Diverse hondentrainingen zijn doorlopen en we zijn zelfs zelf hondentrainer geworden.

Met de komst van de kinderen en het ouder worden van de honden werden sommige activiteiten wat minder. En tegenwoordig zijn ze stokoud. De een is doof, de ander half blind. Maar blij, pijnarm en ze doen het best goed.

Maar ook steeds vaker gaat het mis. Poepen op de oprit, of probleempjes met continentie in huis. Moeizamer bewegen, jeuk, wondjes. Het einde nadert. Maar dat denken we al een paar jaar. Vanochtend had 1 van de honden een behoorlijk spoor door de woonkamer getrokken van poep en braaksel.

Ik heb betere ochtenden gekend, maar gelukkig wordt er geen keuken geplaatst…

Is 639€ duur voor levenslange herinneringen?

Afgelopen weekend zijn wij, de familie Snor, naar de Efteling geweest. Inclusief hotelovernachting en twee dagen toegang tot het park.

De kosten? 639€, bestaande uit 405€ voor hotel en park, 85€ voor het hondenpension, en de rest aan eten en drinken ter plaatse. 150€ dus voor 2x lunchen en 2x avondeten. Al met al heel veel geld. Oorspronkelijk zouden we deze week met de caravan op vakantie gaan, maar vanwege de plaatsing van de keuken doen we dit niet.

De vraag is nu: is dit duur? Op het eerste gezicht zou ik zeker concluderen dat we knettergek zijn. Het past nauwelijks bij de fire gedachte. Maar anderzijds: het zijn herinneringen voor het leven, zeker voor de oudste (bijna 6) en mogelijk voor mijn dochter (3).

In dat kader geplaatst is het niet zo duur. Dit vergeten ze niet meer, en wij ook niet. Het is ook een relatief duurzame bezigheid: het is consumptie van een service, er is geen product voor gemaakt (los van het eten).

Een andere vraag is ook: is het eerlijk om een 2daagse activiteit te vergelijken met bijvoorbeeld een week vakantie? Dat had mogelijk net zoveel geld gekost, maar was wellicht goedkoper ervaren omdat de vakantie langer duurt. Maar is dat het juiste criterium? En als dat het juiste criterium is, hoe kijk je dan aan tegen uit eten gaan en concerten?

In ieder geval hebben wij collectief genoten!

De keuken: toch niet onder controle

Dacht ik eerder alles onder controle te hebben…Blijkt dit helemaal niet zo te zijn!

Eerst mijn mooie Italiaanse keramieken lampen. Of ik een link plaats hangt er nog vanaf of het bedrijf het netjes op gaat lossen: de verkeerde fittingen zijn meegeleverd. Althans, bij de ene lamp is de juiste meegeleverd, maar bij de andere niet. Balen, want het is een symmetrische opstelling en dat moet dus dezelfde fitting zijn. Daar is geen work-around mogelijk. Ze hebben gevraagd om een foto (geloven ze me niet? Wat zou mijn belang zijn?!)…Maar nog geen oplossing geboden.

En eerder vandaag ging mijn telefoon. Ja, hallo, ja, met Geldsnor. U zegt wat? De levering van de fabriek zat er niet bij? Het wordt dus iets later?

Iets is in dit geval “mogelijk” een dag later. Een dag is nog wel te doen. Maar waarom is het leveranciersprobleem van mijn leverancier mijn probleem? Of waarom wordt daar mijn probleem van gemaakt?! Ik zit in een huis zonder keuken en met 3 kleine kinderen. Ik wil gewoon weer koken, in huis.
Regel dat, dus.

Hopelijk komt het goed. On the bright side: het stucwerk kan nu een dag langer drogen…

Wat een soortenrijkdom

Toen wij enkele jaren geleden in dit huis kwamen wonen, was de tuin nogal eentonig. Gras met buxushaagjes. Dit hebben wij fors aangepakt: gestopt met het weghalen van bladeren, flinke borders en plekken voor het regenwater om weg te zinken.

Dit heeft samen met nieuwe aanplant gezorgd voor veel leven in de tuin. Enkele bomen en houtwallen doen wonderen.

Maar het mooiste is de wadi. Hierop watert het tuinhuis af en zorgt voor een flink natte bodem. Door blootstelling aan het zuiden en beschutting tov het noorden, westen en oosten ontstaat hier een warm en vochtig subklimaat. In een jaar is dit getransformeerd tot een paddenstoelen walhalla, egelparadijs en paddenverblijf.

Eldets in de tuin zorgen veel verschillende bloemen voor vlinders, bijen en hommels. En natuurlijk heel veel vogels. Eksters, duiven, mussen, merels, mezen, spechten, Vlaamse gaai, roodborstjes en soms een sperwer. Genieten, elke dag.

Ik hoop dat we hiermee iets nuttigs kunnen bijdragen. In ieder geval leren de kinderen veel, en is het erg rustgevend om allemaal te aanschouwen!

Keuken update – alles volgens plan, behalve het budget

Vorige week is onze klusjesman annex installateur begonnen met het aanpassen en aanleggen van leidingen. Dit was helaas iets meer werk dan ik had ingeschat. Het was namelijk niet alleen zo dat er nieuwe groepen bij moesten komen. Nope, was het maar zo simpel: de groepen die er al zaten moesten op een nieuwe plek komen en sommige gesplitst.

Dit heeft flinke gevolgen: zo was de koelkast doorgelust vanuit de bestaande ovengroep. Dat mag eigenlijk niet: de oven heeft een aansluitwaarde van 3600W en dus 15.65A bij een voltage van 230V. Dat geeft maar weinig marge voor de koelkast, met een vermogen van 200W: 0.86A. Als beiden op gelijktijdig moment vol vermogen trekken gaat dit in theorie fout. In de praktijk hebben 16A-groepen echter een aardige tolerantie naar boven en ligt de netspanning doorgaans een stukje boven de 230V. Het is dus altijd goed gegaan. Maar moest nu worden gesplits.

Maar niet alleen dat: de ovengroep moest ook lager komen te zitten: 15cm boven de grond, ipv. de huidige 200cm. Hakken en frezen dus…En ook de nieuwe groep moest gemaakt worden (voor de tweede oven) op dezelfde hoogte.
En ook de Quooker blijkt een eigen groep nodig te hebben, want het aansluitvermogen ligt boven de 2000W. En nieuwe groepen betekent ook leidingwerk trekken naar de meterkast.

Ons huis is vrijwel volledig all-electric dus om te stellen dat onze meterkast vol is…Mwoah. We hebben 12 groepen elektriciteit, plus een PV-groep, een krachtgroep (koken) en een aparte krachtgroep voor de autolader. Hier moesten dus nog 2 groepen bij, ieder met zijn eigen aardlek-automaat. Een andere oplossing was 4 groepen erbij achter een aardlekschakelaar (1 schakelaar per 4 groepen is een wettelijke vereiste).

Maar goed: kabels trekken dus. Ik kon kiezen tussen “door de kruipruimte” of door het knieschot boven de keuken. Dit laatste hebben we gekozen, maar hield wel in dat we het plafond van de WC er uit hebben gesloopt. En dat hield weer in dat er een stukje extra gestucadoort moet worden.

Lang verhaal kort: ik hoopte deze werkzaamheden voor 2000 EUR opgelost te hebben, maar de realiteit gaat ergens rond de 3500 EUR zijn.

De Stucadoor

Vervolgens is afgelopen maandag de stucadoor begonnen. Noodzakelijk werk, want het moet op tijd droog zijn en het is natuurlijk een flinke stap in hoe het er uit komt te zien. Ook was het fijn voor ons als het klaar zou zijn: we hadden de keuken namelijk soort van dichtgetimmerd, zodat er geen stof vanuit de keuken de rest van het huis in zou waaien. Dit werkte fantastisch, maar zorgde er wel voor dat we via de tuindeuren naar de bijkeuken en de overkapping moesten. Onder de overkapping stond de koelkast en oven, in de bijkeuken de wasmachine, droger, vaatwasser, tweede koelkast en het hondenvoer. Regelmatig was het dus behoorlijk omlopen.

De stucadoor heeft maandag voorgestreken. Maar helaas kon hij dinsdag niet terugkomen: hij moest naar het ziekenhuis voor een controle van zijn schouder. Hij heeft last van een typische stucadoors-blessure. Hij kwam dus pas woensdag terug. Nu heeft deze man al heel veel gestucadoort in dit huis en in het vorige huis en is hij inmiddels een goede bekende. Dat maakte het een stuk makkelijker te accepteren. Vooral omdat hij woensdagmiddag bijna zat te huilen van de pijn in zijn schouder en vroeg of hij het alsjeblieft donderdag af kon maken.

Uiteraard kan dit. Iemands gezondheid is belangrijker dan mijn keuken – desnoods wordt de keuken een week of 2 weken later geplaatst. Het is onmenselijk en onwenselijk dat mensen zichzelf kapot werken. Helaas wel iets wat je veel ziet bij ZZP-ers in de bouw. Het besef ontbreekt dat het huidige jaar van hard werken mogelijk betekent dat ze 5 of 10 jaar eerder zijn opgebrand. Het is het niet waard, lieve mensen. Laten we in vredesnaam allemaal normaal doen!

Waar ik wel van kon genieten: tijdens een bakje koffie vroeg hij aan mij of mijn werk wel leuk is. Hij moest er toch niet aan denken om mijn werk te moeten doen. Hij had mij natuurlijk al een aantal dagen alleen maar horen bellen en vergaderen en typen. Wat was hij blij dat ‘ie toch gewoon met zijn handen kon werken!
Ik kan hem nauwelijks ongelijk geven, want het was een heftige week. Maar vandaag kan ik wel weer voor mezelf werken, en niet voor “de baas”.

Wel alles volgens planning!

Tot op heden verloopt alles volledig volgens planning. De bestelde keramieken lampen uit Italië zijn gister geleverd en echt super-te-vet-gaaf-mooi-en-sjiek. Ontzettend blij mee!
Het stucwerk droogt goed, al het leidingwerk zit er in en het buiten koken valt goed mee. Ook door een aantal tips van dezen en genen (bedankt!) om je zoveel mogelijk uit te laten nodigen bij anderen, elders te koken en vooruit te koken. Ik heb pas 2x echt buiten hoeven koken.

Mijn dank gaat ook uit naar mijn schoonouders, waar we regelmatig hebben kunnen eten, vrienden uit het dorp, mijn ouders en de frituurpan. Speciale dank gaat uit naar Dr. Oetker, voor het ter beschikking stellen van pizza’s (al is het tegen betaling). Dit ondanks onze jarenlange breuk vanwege ons verregaande insourcing-model als gevolg van onze make&buy-calculaties. Verder nog bijzondere dank aan Albert H. voor het bezorgen van de boodschappen. Dit maakt vele uurtjes vrij.

Wat kost: elektrische vloerverwarming?

Huize Geldsnor is op de benedenverdieping voorzien van vloerverwarming, conventioneel verwarmd met water. Op de bovenverdieping wilde ik echter, om esthetische redenen vooral, geen verwarmingsbuizen. We hebben toen we dit huis betrokken het hele verwarmingssysteem er uitgehaald: alle radiatoren en buizen zijn weg. Lelijke stofnesten. Maar ik had dus ook geen “transportleidingen” naar boven. En bovendien is de aanvoertemperatuur van het water veel te laag om op de bovenverdieping tot comfort te leiden in de badkamer.

De keuze is dus gemaakt om elektrische vloerverwarming aan te schaffen. Een setje van 6m2 met een vermogen van 900 watt. Dit wordt aangevuld met een elektrische radiator van 2000W die we eventueel aan kunnen zetten (en wat Lieftallige Echtgenote helaas ook regelmatig doet).

Voordelen elektrische vloerverwarming

Wij hebben voor ons systeem destijds (2 jaar geleden) een kleine 500 EUR betaald. Dit heb ik zelf geplaatst: ik heb een zandcement vloertje gestort en daarop de vloerverwarming gelegd. En deze is vervolgens betegeld (dat heb ik uitbesteed). Dit is supereenvoudig, en goedkoper dan een conventioneel verwarmingssysteem met radiatoren en dure leidingen.

Ook heeft het ding een klokthermostaat die je uiteraard volledig los van de rest van het huis kunt aansturen. Ik heb geen fancy slimme troep er aan gehangen met apps en dergelijke. Maar gewoon een klokje. En dat werkt prima.

Nadelen: het verbruik

Kijk, het nadeel is gewoon het verbruik. Daar kun je lang en kort over zijn. Volgens de verkopers valt het wel mee, maar de praktijk is volstrekt anders. En dit komt door hele simpele thermodynamische wetten.

Warmte wordt uitgedrukt in Joules. In 1 uur levert een systeem van 900W een warmte van 3,24 MJ, of 3240 kilojoule. En dat is dan weer voldoende om 773 liter water op te warmen met 1 graad. Nu heeft water een warmtecapacieit van ongeveer 4.2 J/KgK, en beton ongeveer 0.9 J/KgK. Ofwel, je kunt met 3,24MJ maar liefst 3600kg beton met 1 graad verwarmen.

Deze wetten en grootheden veranderen niets aan het verbruik: als je een kleiner systeem gebruikt warmt het trager op, maar het zal hetzelfde verbruik kennen. Dit even los van het feit dat de vloer in de tussentijd iets meer warmte verliest (dus netto is een iets groter systeem iets zuiniger.).

Nu is mijn badkamer ongeveer 10m2 groot, en bestaat uit een (voor het gemak) 10 cm dikke betonnen vloer. En natuurlijk wat muren en dergelijke. Al met al is het veilig om aan te nemen dat de vloerverwarming een massa van 1m3 beton moet warmstoken. Beton & steen samen zal ongeveer 2400kg wegen. Door 1 uur te stoken met 900W vloerverwarming warm ik de ruimte dus op met 1,5 graad (3600/2400).

Als ik een temperatuur van 3 graden wil overbruggen (bijvoorbeeld van 18 naar 20C), zal ik er dus 2 uur over doen. Iets meer, in verband met warmteverlies naar de omliggende ruimte. Daarna is het een kwestie van de vloer warm houden, en dat is een kwestie van de temperatuur van de omliggende ruimtes. Omdat ik boven verder niet stook en de rest van de woning ook niet zo warm is, is het warmteverlies aanzienlijk.

Kosten van de vloerverwarming dus: gebruik

Onze vloerverwarming is geprogrammeerd: om 13u gaat deze aan en om 19u gaat deze weer uit. De temperatuur is maximaal 23 graden. Daarmee wordt de badkamer doorgaans warm genoeg. ’s Avonds koelt de vloer natuurlijk weer iets af, maar is nog steeds warm als wij gaan douchen.

De klok staat uit vanaf mei t/m september. Daarbuiten is de thermostaat wel ingeschakeld en gebruiken we voor het grootste deel de energie van de zonnepanelen.

Met 6 uur verbruik is het theoretisch maximum 5.4kWh per dag. En dat zal in de winter ook wel gehaald worden: ik ga er vanuit dat dit het geval is van november t/m april. Vergis je niet in april: de zon schijnt wel aardig, maar de buitentemperatuur is nog laag. Dit zijn 181 dagen per jaar. Samen met de andere dagen in oktober en mei ga ik uit van 200 dagen per jaar, 6 uur per dag warm stoken.

Dat is, schrik niet, 1080kWh per jaar. Vermenigvuldig dit met je stroomtarief (bij mij 0.22 EUR) en je hebt de jaarlijkste kosten: 237,60 EUR.

Bedenk wel: dit is voor onze badkamer!

Wat zijn nu de kosten als hoofdverwarming?

Voor het volledige gebruik van onze woning verbruikten wij in 2020 maar liefst 851 m3 gas. Aardgas bevat ongeveer 35MJ energie: in totaal dus 29.875 MJ! Om dit als hoofdverwarming te gebruiken is het noodzakelijk om het volgende te bedenken: elektrische verwarming (zonder warmtepomp) heeft een efficiency van 100%. Nooit meer, hooguit iets minder: als alle elektriciteit wordt omgezet in warmte heb je 100%. Meer is niet mogelijk (again, zonder warmtepomp toe te passen).

29875 MJ is 8273kWh. En tegen 0.22 EUR per kWh is dit 1820 EUR per jaar.

Het systeem is dus fundamenteel duur in het gebruik als hoofdverwarming. Dit los je niet op door langer te stoken en met hogere vermogens etc. Een beter alternatief is dan de hoofdverwarming warm te stoken met een warmtepomp. Of zelfs met gas: 851m3 gas kost (mij) 655 EUR per jaar. Stukken goedkoper dan uitsluitend met elektrische vloerverwarming.

Nieuwe pannen

In Huize Geldsnor gaan we binnenkort over van het koken op gas naar koken op een inductie-kookplaat. Dit als gevolg van het plaatsen van de nieuwe keuken en het zuiniger om willen gaan met energie.

Dat heeft helaas één groot nadeel: we moeten nieuwe pannen kopen – en dat is niet erg circulair. Ik heb weliswaar gelezen dat dit niet altijd nodig is: de bodem hoeft niet per se helemaal vlak te zijn, maar dan heb je wel sneller krassen. En het is niet zo dat onze pannen “niet helemaal vlak” zijn. Nee, onze pannen zijn voor het grootste deel stokoud.

We hebben 3 platte koekenpannen voor pannenkoeken. Verder nog 2 “gewone” koekenpannen en één kleintje. En een wok, en 4 kookpannen. Die laatste bestaat uit een setje van 2 nieuwe en zullen we nog proberen te gebruiken. We hebben ook 2 steelpannetjes. Al met al best wel veel pannen, die nooit allemaal tegelijkertijd in gebruik zijn maar wel allemaal gebruikt worden.

Ik denk dat we pannen gaan kopen met korting via de ING winkel. Belangrijk is dat ze groot zijn (breed) om de hitte maximaal op te nemen en af te geven aan het “substraat” (het eten in de pan). Maar ook dat er, in het geval van kook & braadpannen, een hele goed deksel op zit. Koken zonder deksel is immers een groot energieverlies.

Iemand nog concrete tips over wat vooral NIET te doen bij een inductiekookplaat qua pannen?

Leuk feitje: sinds gister 19 oktober heb ik meer dan 1000 reacties op mijn blogposts gehad. Toegegeven, inclusief mijn antwoorden terug.