Poepsplosie: een pleidooi voor drukknopen in babykleding

Misschien herken je het. Een baby van een paar weken oud. Krampjes, buikpijn. Het moet allemaal nog goed gaan werken daar binnen.

Dan. Een schreeuw van pijn, strekkende beentjes, van kramp vertrokken gezichtje. Een scheet, het geluid wat lijkt op een leeglopend bad. Je hoopt. Je kunt alleen maar hopen. Je ruikt. Een weeïge lucht van babypoep dringt zich op aan je neusvleugels. Je hoopt nog een keer. Je houdt de illusie even in stand. De illusie dat het vocht wat je voelt water is.

Je staat op. Loopt naar de trap, naar boven. Misschien valt het mee. Je legt het kindje op de commode. Kak! Dat schattige boxpakje heeft van die knoopjes die door-en-door gaan. Je bent te laat. De hoop dat het van het gaatje tot het naadje vol is vervliegt. Je hoopt maar dat de hulptroepen beneden je roep door de babyfoon horen: dit wordt een badje!

Alsjeblieft. Drukknoopjes. Want in sommige situaties telt iedere seconde!

Verkiezingsretoriek: Kinderopvang – moet dit gratis zijn of niet?

In diverse media en verkiezingsprogramma’s gaat het over het al dan niet gratis maken van kinderopvang. Dit heeft natuurlijk voordelen en nadelen.
Zo schetst Groenlinks het beeld dat kinderopvang goed is voor de ontwikkeling van kinderen. Als vader van meerdere kinderen kan ik dit uit ervaring zeker onderstrepen. Het is ontzettend goed voor de sociale ontwikkeling van kinderen. Ze leren omgaan met leeftijdsgenootjes, maar ook met volwassenen en het volbrengen van taakjes. Bovendien zijn ze in de kinderopvang behoorlijk creatief in het bedenken van allerlei spelletjes.

Het gratis maken van de kinderopvang heeft verder het voordeel dat je het hele geneuzel rondom toeslagen kunt voorkomen. Wel gaat het voorbij aan een aantal praktische zaken: er is nu al een tekort aan kinderopvang en het leidt tot de vraag: wie gaat dit betalen? Maar ook: wie gaat hier het meest van profiteren?

Met betrekking tot het betalen: de vraag rijst al snel “waarom moet ik, als ik geen kinderen heb, betalen voor gratis kinderopvang?”
Op zichzelf een valide vraag, maar in mijn niet-bescheiden optiek niet zo simpel te beantwoorden. Of misschien ook wel. De Snor is een jongeman van 36, sport 6 dagen per week matig tot intensief, eet gezond, rook niet, drink zelden of nooit. Als iemand zonder kinderen niet hoeft mee te betalen aan bepaalde faciliteiten, waarom ik dan wel aan de zorgkosten van het type bankaardappel met allerlei (latente) gezondheidsklachten?

Bovendien: waar trek je de grens? Hoe zit het dan met scholen, universiteiten, vakonderwijs en dergelijke?

Wat zou het kosten?

Ik kan slechts bij benadering bepalen hoeveel het zou kosten om de kinderopvang gratis te maken. Volgens het CBS waren er in 2019 400.000 kinderen tussen de 0 en 4 jaar. In de plannen van Groenlinks is de gratis opvang alleen van toepassing vanaf 6 maanden (en tot 4 jaar). Gemakshalve ga ik er vanuit dat er 350.000 kinderen zijn tussen de 6 maanden en 4 jaar.

Als deze kinderen állemaal naar de opvang zouden moeten (of mogen, beter gezegd) en iedereen dit 5 dagen per week zou doen heb je 70.000 begeleiders nodig. 1 pedagogisch medewerker mag gemiddeld 5 kinderen in de gaten houden. Dit is een gemiddelde, want het hangt af van de leeftijd: 1 leidster per 3 nuljarigen, maar bijvoorbeeld 8 kinderen van tussen de 3 en de 4. Vergeef me dus deze simplificatie.

Een pedagogisch medewerker verdient tussen de 1800 en 2600 EUR per maand. Dit rond ik af op 30.000 EUR per jaar inclusief vakantiegeld. Dit betekent dat de salariskosten 2.1 miljard EUR per jaar zijn. Een deel hiervan vloeit terug in de staatskas door loonbelasting. Dit is in totaal ongeveer 250 miljoen EUR per jaar (namelijk bijna 300 EUR per maand per medewerker).

Dan hebben we nog bedrijfspanden en inrichting nodig. Onze kinderopvang (op een boerderij) heeft 2 groepen van maximaal 15 kinderen (en dus meerdere begeleidsters per groep). Voor 350.000 kinderen heb je 11.600 locaties nodig. Bijna 30 per gemeente, gemiddeld. Het huren van een locatie zet ik op gemiddeld 2500 EUR per maand. Met wat goede wil van gemeentes en dergelijke moet dat lukken. Voor inventaris en energiekosten verdubbel ik het geheel.

Uiteraard zijn er nog cursussen nodig, zoals BHV, bijscholing en dergelijke. Ik reken hiervoor 1000 EUR per medewerker per jaar. Ook zijn luiers en fruit en dergelijke meestal inbegrepen bij de kosten voor de kinderopvang. 1 kind gebruikt een luier of 3-4 per dag (in de tijd dat deze op de opvang is). Kosten: 1.20 EUR per kind per dag. Ook eten ze iets: fruit, yoghurt, boterhammen. Laten we zeggen 2 EUR per dag per kind. Flesvoeding wordt aan het begin meegegeven. Deze kleine kostenpost is in totaal ruim 246 miljoen EUR per jaar!

Enfin, ik heb het allemaal in een tabelletje gezet. Het is vast niet compleet en zéker gesimplificeerd.

Kosten kinderopvang voor de maatschappij indien gratis
PostAantalBedragTotaal
Medewerkers70000 €      30.000 €       2.100.000.000
Loonbelasting medewerkers70000 €       -3.600 €         -252.000.000
Netto loonkosten: €       1.848.000.000
Locaties11700 €      60.000 €          702.000.000
Bijscholing, cursussen, BHV etc.70000 €         1.000 €            70.000.000
Luiers, eten350000704 €          246.400.000
Totaal €       2.866.400.000

De kosten staan op ongeveer 2.9 miljard EUR per jaar. Over 8 miljoen huishoudens verdeelt is dit 362,50 EUR per jaar, ofwel 3 tientjes per maand. Stel dat ik er een factor 3 naast zit, dan hebben we het over 90 EUR per maand.
Let op dat dit NIET te vergelijken valt met de kosten voor kinderopvangtoeslag die nu gemaakt wordt door de overheid. Dit is namelijk ~2.6 miljard EUR per jaar. Maar hierin zitten ook de kosten voor buitenschoolse opvang. Dat is een veel grotere groep kinderen (namelijk nog eens 600.000) waarvoor ook toeslag geldt.

Wat kost de kinderopvang nú?

De kosten voor kinderopvang zijn zeer sterk afhankelijk van een aantal dingen:
1. Hoeveel dagen kinderopvang neem je af?
2. Voor hoeveel kinderen?
3. En hoeveel verdien je?

De relatie tussen inkomen & toeslag heb ik geplot in een grafiek:

Zoals je ziet krijg je voor het 2e kind (en volgenden) aanzienlijk meer toeslag dan voor de eerste.

Maar wat betekent dit nu concreet?

Zoals je kunt zien heb je vanaf een inkomen vanaf ongeveer 100.000 EUR een grotere eigen bijdrage dan toeslag die je krijgt. Vanaf 129.457 EUR maakt het niets meer uit of je meer gaat verdienen voor de opvangtoeslag van je eerste kind: de opvangtoeslag blijft namelijk gelijk boven de 129.457 EUR.

Dit is anders bij 2 of meer kinderen. Je krijgt voor de volgende kinderen namelijk meer toeslag. Pas vanaf een verzamelinkomen hoger dan 198.155 EUR per jaar zit je aan het maximum van 67.6% toeslag voor meer dan 1 kind.

Kinderopvangkosten per maand: totaal kosten, toeslag en eigen bijdrage

Bovenstaande verhouding blijft gelijk ongeacht het aantal dagen per week. De absolute bedragen nemen natuurlijk flink toe.

Wie profiteert het meest van gratis kinderopvang?

Uit bovenstaande grafieken blijkt duidelijk dat in absolute zin het grootste voordeel zit bij de hoogste inkomens. Voor mijn gezin betekent het, met 2 dagen opvang per week op 2 kinderen, een meevaller van bijna 700 EUR netto per maand als kinderopvang gratis zou zijn. Dat is 5.7% per jaar tov. het verzamelinkomen

Voor een gezin met 1 modaal inkomen en een half modaal inkomen (61.000 EUR per jaar) is de meevaller 233,50 EUR per maand. Dat is 4.6% per jaar tov. het verzamelinkomen.

Des te hoger de lonen (en dus de eigen bijdrage), des te groter de absolute én relatieve winst. Het is dus een forse denivellering – en daarmee vrij verbazingwekkend dat dit wordt voorgesteld door een linkse partij als GroenLinks.

Verder profiteert denk ik de maatschappij: er zijn sowieso meer medewerkers nodig in de kinderopvang. Een deel van dit geld wordt direct teruggestort aan de overheid middels loonbelasting. De rest gaat “in de maatschappij” doordat er inkomen is. Ook stelt het meer mensen in staat om meer te werken.

Praktisch gezien vind ik het nonsens. Het is namelijk absoluut niet haalbaar. Er zijn te weinig kinderopvanglocaties en medewerkers. Deze opleiden duurt jaren. Voordat je deze kinderopvang gratis hebt gemaakt ben je dus jaren verder, in praktische termen.

Los daarvan moet je goed bedenken waar je de opvang gratis mee gaat maken: hoe ga je dit betalen? Dat lijkt me eenvoudig: de hoogste inkomens profiteren onevenredig veel van het gratis maken van de kinderopvang. Je zou de loonbelasting hoger kunnen maken voor de hogere inkomens. Maar dan heb je een probleem wellicht: de hoogste inkomens zitten doorgaans bij hogere leeftijden die minder of geen gebruik maken van kinderopvang. Het aantal gezinnen met jonge kinderen en inkomens boven de 100.000 EUR is klein. Dit kan dus op weerstand rekenen.

Je kunt overwegen om de kinderbijslag inkomensafhankelijk te maken. Jonge gezinnen met hoge inkomens zoals mijn eigen gezin hebben geen kinderbijslag nodig.

Andere ideeën?


Sinterklaas: 70 EUR aan cadeautjes

Gisteravond hebben we de cadeautjes ingepakt voor de kinderen. Enkele dingen zijn nieuw (zoals een stepje van de decathlon voor allebei), andere tweedehands (een politiesetje van een walkie-talkie & een zwaailicht zonder geluid, 2.75 EUR) of zelfs gratis afgehaald: een wereldbol met lampje voor de oudste.

We zaten het gister eens bij elkaar op te tellen, nadat ik gezegd had dat het wel heel veel cadeautjes zijn. Het was namelijk een grote doos vol, plus nog een jutezak. En nog een jutezak. Maar wat blijkt? Het was nog geen 70 EUR. Hier komt overigens nog 80 EUR bij aan eten van een lokaal restaurant (tapa’s), omdat het op Sinterklaasavond niet handig gaat zijn om te koken. De kinderen zullen vooral willen spelen.

Ooit had ik een collega, die voor 500 EUR cadeautjes kocht. Per kind. Ik dacht dat ze gek was. Nu, een paar jaar later en nu ik zelf kinderen heb, weet ik het zeker. Stapelgestoord. Maar dat mag, het is haar geld. Maar ik snap er niets van!

Helaas kunnen we het alleen met mijn ouders vieren en niet met de rest van de familie, maar misschien is dat voor de kinderen wel net zo leuk of zelfs leuker.

Alle cadeautjes zijn gekocht in de periode september-november, dus december is nauwelijks een dure maand. Nu maar hopen dat de kindjes het niet te spannend gaan vinden! Fijne Sinterklaas allemaal…En zijn jullie ook zo blij als het weer voorbij is?

Kosten kinderfeestje: 45 EUR

Vorige week werd mijn zoon 5 jaar oud. En dit betekende ook zijn eerste kinderfeestje. We hebben 4 klasgenootjes uitgenodigd, het moest wel een beetje behapbaar blijven tenslotte.

En wat wás het leuk zeg! We hebben lekker geknutseld. Het thema was “superhelden” en de kinderen hebben capes geknutseld (wat betekende dat er voor 28 EUR aan t-shirts omgetoverd werd tot capes, 5 stuks), maskers geknutseld en versierd.

En heerlijke buitenspelletjes: een web gespannen van touwen en spanbanden waar ze doorheen moesten klauteren. Een kasteel gestapeld van dozen met daarop draken getekend die omgegooid moesten worden (veruit favoriet) met ballen. Traditioneel snoephappen met een blinddoek, en natuurlijk frietjes eten. Grote stoere verhalen vertellen, onsamenhangde kleuterpraat en daarna de behoefte aan een stel nieuwe trommelvliezen. Moe maar voldaan hebben we de eveneens vermoeide kindertjes weer naar huis gebracht.

Nu heb ik een beetje gegoogled, en het schijnt dat ouders normaliter ongeveer 7 kinderen uitnodigen en meer dan 100 EUR kwijt zijn voor een kinderfeestje. Hier zijn wij ruim onder gebleven – en de lol was er niet minder om!

OERRR- Natuurmonumenten

Ondanks ons ruime zes-cijferige jaarinkomen zouden mijn vrienden en collega’s mij toch omschrijven als een linkse boomknuffelaar. Een geuzentitel waar ik trots op ben. We rijden gedeeltelijk elektrisch: ik volledig, mijn vrouw in een plug-in hybride die zoveel mogelijk gestekkert wordt. Thuis hebben we uiteraard onze eigen lader (we hebben ook een eigen oprit, dus makkelijk te realiseren).

Ook hebben we een installatie met zonnepanelen die jaarlijks meer dan 10.000kwh elektriciteit opwekken. Tevens uitstekend tegen de inflatie, immers mijn energiekosten stijgen niet. Ons huis is volledig geïsoleerd, voorzien van vloerverwarming (zodat we op lage temperatuur kunnen stoken) en lange gordijnen tot aan de grond.

In een andere post heb ik al geschreven dat we dit najaar de voortuin aan gaan pakken. We zijn van plan om zoveel mogelijk regenwater op ons eigen terrein op te vangen, bomen te planten waar ook de vogeltjes iets aan hebben, stukken dood hout voor de insecten en bessenstruikjes, bloemen en grote heesters.

Enfin, om een lang verhaal kort te maken: deze waarden willen wij ook meegeven aan de kinderen. Dat gaat tot nu toe vrij aardig: heel wat vogels, planten en bomen kunnen bij naam genoemd worden. Maar we hebben Oudste Zoon ook lid gemaakt van OERRR, de kinderclub van Natuurmonumenten (15 EUR per jaar). En daarvan kregen we van de week een mailtje: ergens in november kunnen wij een boom ophalen, om te planten in de tuin. We hebben geen idee wat voor boom, maar het is gratis en we hebben ruimte genoeg rondom het huis.

Dus: voor 15 EUR hebben we straks een boom, een blij kind, blij vogeltjes en iets bijgedragen aan Natuurmonumenten!

Intens geluk: corona als eye-opener

Elders heb ik al geschreven over het begin van mijn reis naar financiële onafhankelijkheid. Dit begon met Mr. Money Mustache, maar kreeg pas echt vorm aan het begin van dit jaar. Met de coronacrisis werden we echter nogmaals met de neus op de feiten gedrukt: ik wil niet langer afhankelijk zijn van anderen. Het leven is te kort om op kantoor te zitten en hoewel ik mijn werk leuk vind, heb ik het leven opeens heel anders gezien. Er is niet alleen “slecht nieuws” met de corona-crisis.

Het was begin maart en ik was net naar Las Vegas gevlogen en na een lange roadtrip aangekomen bij mijn klant. Om daar vervolgens te horen dat ik niet naar binnen mocht, want het beleid was net die ochtend gewijzigd. Onverrichter zake vloog ik dezelfde dag nog terug. De wereld werd steeds surrealistischer en al snel gingen scholen en kinderopvang ook dicht.

Héérlijk vond ik het! De kinderen (Oudste & Jongste) bleven thuis, mijn vrouw moest werken (zorg) en ik heb genoten van (vrijwel) ieder moment.

Het Doel werd bijgesteld

Het doel werd bijgesteld. Niet alleen wil ik optioneel werken, ik wil tót die tijd mijn werkzame leven anders inrichten. Met een beetje creatief schema kom ik op 30 uur werken per week: maandag en vrijdag volle dagen, en op di/wo/do van 8:30 tot 13:55. Dan kan ik de kinderen naar school brengen en ophalen en heb ik nooit buitenschoolse opvang nodig.

Tevens willen we het zo inrichten dat ik álle schoolvakanties (grotendeels) vrij ben. 6 weken rondreizen door Europa in de zomervakantie, een week herfstvakantie & voorjaarsvakantie en vrij rondom de kerst: heerlijk lijkt me dat. De rekensom wat het kost is wel tamelijk ingewikkeld: minder werken betekent namelijk:

  1. Minder pensioenopbouw
  2. Minder belastingteruggaaf
  3. Lagere bijtelling (want het inkomen is lager)
  4. Geen kinderopvang meer nodig

De totale rekensom moet ik nog een keer maken. Een voorzichtige inschatting is dat het me 25% van mijn netto-inkomsten kost, terwijl ik bijna 35% minder zou werken. Dat ik geen BSO (buitenschoolse opvang) meer nodig zou hebben scheelt echter weer een paar honderd euro per maand…

Dit wordt het nieuwe streven, ergens vanaf eind 2022!

Wat kosten kinderen

Kinderen kosten geld. Ze leveren, bij ons in ieder geval, ook veel levensvreugde op. Het is zelfs de belangrijkste motivator voor mij om zoveel mogelijk financieel onafhankelijk te zijn: het doel is om alle vakanties vrij te zijn en alleen te werken als de kinderen op school zitten of naar de opvang zijn / Lieftallige Echtgenote thuis is. In de praktijk betekent dit dat ik streef naar een werkweek met maandag & vrijdag als volle werkdagen en dinsdag t/m donderdag als werkdagen van 8:30 tot 14:00.

Maar kinderen kosten dus geld. Wat ze opleveren aan levensvreugde laat ik buiten beschouwing. Maar hoeveel geld kosten kinderen? Ik neem hiervoor mijn ervaring uit mijn eigen praktijk: 2 kinderen, met een eigen slaapkamer, kosten voor luiers, eten, sporten, energieverbruik, kleding, kinderopvang en kinderbijslag.

Lees meer